Końska mucha – Jej ukąszenie może mieć bardzo przykre konsekwencje!

Wiosna to bardzo wyjątkowa i być może najbardziej oczekiwana pora roku. Dni stają się coraz dłuższe, a przyroda stopniowo wybudza się do życia z zimowego letargu. Wraz z nią budzą się także owady, które – jak wiadomo - zimę spędzają w uśpieniu. Większość z nich to pożyteczne stworzenia, które stanowią istotną część ekosystemu. Niestety, niektóre owady budzą uzasadniony postrach.

Najbardziej obawiamy się kleszczy, gdyż roznoszą one paskudne choroby. Z drugiej zaś strony, użądlenie osy, pszczoły, bądź szerszenia może doprowadzić do nagłych i zagrażających życiu reakcji organizmu. W gąszczu tych przerażających stworzeń, niepozorna mucha wydaje się być całkiem niegroźna.

Jusznica Deszczowa

Końska mucha – Co to takiego? Jak wygląda?

Choć mianem "końska mucha" potocznie określa się grupę kilku gatunków owadów, oficjalna polska nazwa owada najczęściej uchodzącego za końską muchę to Jusznica deszczowa (łac. Haematopota pluvialis) - gatunek muchówki, której larwy rozwijają się w glebie. Końska mucha może żywić się krwią ssaków, w tym także ludzką.

Jusznica deszczowa to bardzo dokuczliwy i niebezpieczny owad, który występuje na terenie całej Polski. Jest znacznie większy od typowej muchy, a jego charakterystycznie wąskie i wydłużone ciało może osiągać nawet 12 milimetrów długości.

Jusznica Deszczowa - Twarz samicy
Jusznica Deszczowa - Twarz samicy - Autorstwa Hectonichus - Praca własna, CC BY-SA 3.0

Końskie muchy są koloru szarego, z ciemniejszymi pasami na tułowiu i brązowym wzorkiem na skrzydłach. Posiadają ciemne czułki na głowie i 3 pary odnóży. Najłatwiej rozpoznać je po oczach - te u samic mienią się na fioletowo i mają "szlaczki" w jaskrawozielonym i pomarańczowym odcieniu. Oczy samców są natomiast zwyczajnie szare, ale ich nie należy się obawiać, bo nie żywią się krwią i nie atakują ludzi – czynią to tylko samice tego owada. Samce wolą spożywać soki z roślin, zaś ulubionymi ofiarami samic końskich much są duże, ciemno ubarwione ssaki oraz ludzie.

Gdzie i kiedy atakuje końska mucha?

Końska mucha rozmnaża się przeważnie od czerwca do sierpnia, a podczas upałów, gdy owad ten jest szczególnie aktywny, szansa na natknięcie się na niego znacznie wzrasta. Zazwyczaj, bliskie spotkanie z żeńską przedstawicielką tego gatunku nie należy do najprzyjemniejszych życiowych doświadczeń.

Jusznica Deszczowa - Samica podczas posiłku
Jusznica Deszczowa - Samica podczas posiłku - Autorstwa Botaurus - Wikimedia Commons

Upodobanie do wilgoci sprawia, że końska mucha często pojawia się tam, gdzie w upalne dni może przebywać sporo ludzi, czyli nad wodą – mogą to być przykładowo stawy, rzeki, sztuczne baseny, bagna, leśne mokradła.

W rzeczywistości, atak ze strony końskiej muchy może okazać się dość trudny do odparcia. Owad ten powszechnie atakuje chmarami, uparcie i bezwzględnie, aż do skutku!

Czy ukąszenie końskiej muchy jest niebezpieczne?

W poszukiwaniu pożywienia, samica Jusznicy deszczowej nacina skórę człowieka, a następnie zlizuje wydostającą się z rany krew. Jednorazowo może jej wypić nawet mililitr.

Co zrobić w przypadku ukąszenia przez końską muchę? Po pierwsze, na początku warto zażyć wapno. To powinno pomóc na swędzenie i zmniejszyć stan zapalny. Intensywny świąd może skłaniać do rozdrapywania bąbla, ale pod żadnym pozorem nie powinno się tego robić. Warto natomiast zastosować żel na ukąszenia, który powinien załagodzić nieprzyjemne doznania. Pomocne mogą okazać się miejscowe środki dezynfekujące i przeciwzapalne.

Owad z łatwością przebija ludzką skórę, na której pozostaje zazwyczaj zaczerwienione i bolesne znamię. Dolegliwości bólowe, a później także silne swędzenie, utrzymują się nawet przez kilkanaście dni. Ukąszenie końskiej muchy pozostawia bolesną pamiątkę na skórze, w postaci bąbla. W niektórych przypadkach może doprowadzić do stanu zapalnego.

U osób uczulonych na ślinę końskiej muchy (a konkretnie na jej składnik, który zapobiega krzepnięciu krwi), po ukąszeniu może dojść do silnej reakcji alergicznej, a nawet szoku anafilaktycznego. Ten ostatni zdarza się na szczęście rzadko, choć może mieć śmiertelny przebieg.

Niestety ból i możliwa reakcja alergiczna to nie wszystko co może nam się przytrafić po ukąszeniu przez końską muchę. Okazuje się, że ten uciążliwy owad może przenosić bakterie wąglika, tularemii, wirusa polio, a także pasożyty z rodzaju świdrowców (pasożytujących we krwi) i nicieni (glisty i owsiki).

Jeśli po ukąszeniu przez jusznicę wystąpią takie objawy jak ból stawów, gorączka, dreszcze, lub zaburzenia rytmu serca, należy pilnie zasięgnąć porady lekarskiej.

Jak się chronić przed końską muchą

Ochrona przed końską muchą za pomocą popularnych środków do smarowania i spryskiwania skóry może okazać się mało skuteczna. Jedynym sposobem na odstraszanie tych owadów są preparaty na bazie permetryny, którą smaruje się zwierzęta hodowlane narażone na ataki muchy końskiej. Ludzie mogą ją nakładać wyłącznie na ubrania. Ponieważ jednak końska mucha atakuje głównie nad wodą, a na dodatek w upalne dni, przebywanie w spryskanych permetryną ubraniach w takich okolicznościach jest raczej niewyobrażalne.

Kategorie