Cholesterol - Co to takiego i dlaczego należy dbać o jego prawidłowy poziom

Cholesterol pełni rozmaite funkcje w ludzkim organizmie. Co jednak bardzo istotne dla naszego zdrowia, jego stężenie we krwi powinno się mieścić w wyznaczonych przez lekarzy przedziałach. Nieprawidłowe poziomy cholesterolu mogą poważnie zagrażać zdrowiu, a nawet życiu. Dowiedz się koniecznie, co powinno być powodem do niepokoju!

Będący organicznym związkiem chemicznym cholesterol zaliczany jest do lipidów. Tłuszcz ten stanowi niezbędny składnik nie tylko komórek naszego organizmu, ale także kwasów żółciowych i hormonów. Cholesterol nie tylko dostarczamy wraz z pożywieniem, lecz wytwarzamy go w efekcie mechanizmów fizjologicznych. Podczas gdy cholesterol powstaje w naturalny sposób w organizmach zwierzęcych, rośliny nie są w stanie go wytwarzać. Co ciekawe i o czym warto wspomnieć, produkowany w wątrobie 7-dehydrocholesterol bierze udział w syntezie skórnej witaminy D, przez co lipid ten ma dla nas bardzo duże znaczenie.

Cholesterol
Cholesterol

Poziom cholesterolu – Jakie ma dla nas znaczenie?

Poziom cholesterolu we krwi powinien mieścić się w normach ustalonych przez Światową Organizację Zdrowia. Zbyt wysokie stężenie cholesterolu może z czasem skutkować ciężkimi chorobami, takimi jak miażdżyca, zawał serca, czy też inne poważne schorzenia układu krążeniowego.

Ponieważ cholesterol jest tłuszczem, nie rozpuszcza się on we krwi. Przenoszony jest w krwiobiegu przez lipoproteiny, będące cząsteczkami składającymi się z tłuszczów i białek. Zalicza się do nich – między innymi:

  • trójglicerydy;
  • cholesterol LDL – tak zwany „zły”;
  • cholesterol HDL – tak zwany „dobry”;

Wymienione wyżej frakcje cholesterolu różnią się między sobą strukturą oraz pełnioną w organizmie rolą. Co istotne dla naszego zdrowia, stężenie zarówno trójglicerydów, frakcji HDL i LDL, jak również innych frakcji cholesterolu, powinno mieścić się we wcześniej wspomnianych normach.

Cholesterol LDL i HDL

Frakcja HDL, czyli tak zwany „dobry” cholesterol, zabezpiecza naczynia krwionośne (takie jak żyły, tętnice) przed rozwojem miażdżycy.

Frakcja LDL odpowiada za transport cholesterolu z wątroby do komórek całego ciała. Gdy poziom LDL jest zbyt wysoki, frakcja ta osadza się w tętnicach, tworząc złogi i zmniejszając światło naczyń, co z czasem prowadzi do ciężkich chorób układu krążenia oraz nagłych zdarzeń, takich zawał serca czy udar.

Cholesterol – Normy

Ogólne normy bezpiecznego stężenia cholesterolu we krwi zależą głównie od płci, ale także od wieku i stanu zdrowia pacjenta.

Prawidłowy poziom cholesterolu u kobiet

  • cholesterol całkowity: od 125 do 200 mg/dl;
  • frakcja LDL: poniżej 100 mg/dl;
  • frakcja HDL: powyżej 50 mg/dl;
  • cholesterol nie-HDL: poniżej 120 mg/dl;
  • trójglicerydy: poniżej 150 mg/dl.

Prawidłowy poziom cholesterolu u mężczyzn

  • cholesterol całkowity: od 125 do 200 mg/dl;
  • frakcja LDL: poniżej 100 mg/dl;
  • frakcja HDL: od 40 mg/dl;
  • cholesterol nie-HDL: poniżej 130 mg/dl;
  • trójglicerydy: poniżej 150 mg/dl.

Prawidłowe poziomy cholesterolu według Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego

Poniżesz umieszczamy prawidłowe poziomy frakcji cholesterolu zgodnie z zaleceniami ETK (źródło 1).

Prewencja pierwotna - dla pacjentów bez objawów klinicznych

  • cholesterol całkowity:
  • cholesterol LDL:
  • trójglicerydy
  • cholesterol HDL:
    • kobiety: > 46 mg/dl;
    • mężczyźni: > 40 mg/dl;

Prewencja wtórna - dla pacjentów z chorobami układu sercowo naczyniowego i cukrzycą

  • cholesterol całkowity:
  • cholesterol LDL:
  • trójglicerydy
  • cholesterol HDL:
    • kobiety: > 46 mg/dl;
    • mężczyźni: > 40 mg/dl;

Wysoki poziom cholesterolu

W efekcie niewłaściwych nawyków żywieniowych i sedentarnego trybu życia, zbyt wysoki cholesterol LDL to zmartwienie ponad połowy Polaków! Czy poziom cholesterolu LDL przekraczający prawidłowe wartości rzeczywiście powinien niepokoić?

Wysoki cholesterol – Co powinno niepokoić?

Stężenie cholesterolu całkowitego powyżej 240 mg/dL lub cholesterolu LDL powyżej 160 mg/dL może poważnie zagrażać zdrowiu. Za niebezpieczne uznaje się także stężenie trójglicerydów powyżej 200 mg/dL. Zwiększone ryzyko chorób układu krążeniowego może występować również w przypadku zbyt niskiego stężenia frakcji HDL.

Zbyt wysoki cholesterol LDL – Przyczyny

Jak wspomniano wcześniej, część cholesterolu jest dostarczana do organizmu wraz z pożywieniem, natomiast pozostała część powstaje w wątrobie.

Dieta bogata w produkty pochodzenia zwierzęcego

Głównym źródłem cholesterolu dostarczanego do organizmu wraz z pokarmem są produkty pochodzenia zwierzęcego. Dieta bogata w czerwone mięso, wędliny, przetwory mięsne jest częstą przyczyną zbyt wysokiego poziomu cholesterolu LDL i trójglicerydów, a co za tym idzie, rozmaitych chorób układu krążeniowego z miażdżycą, chorobami serca i nadciśnieniem tętniczym na czele.

Sedentarny tryb życia

Udowodniono naukowo, iż regularna aktywność fizyczna wspomaga przekształcanie frakcji LDL w żółć. Jeśli zatem poziom cholesterolu jest zbyt wysoki, przyczyny takiego stanu często powinno się szukać w sedentarnym trybie życia.

Zaburzona praca wątroby i inne przyczyny wysokiego cholesterolu LDL i trójglicerydów

Jeśli pomimo zdrowych nawyków żywieniowych, odpowiedniej dawki codziennego ruchu i ograniczonego spożycia produktów bogatych w cholesterol, poziom niektórych jego frakcji w krwi jest wziąć zbyt wysoki, problemem może być nieprawidłowa praca wątroby. Niekiedy zbyt wysoko poziom cholesterolu we krwi może mieć przyczynę hormonalną. W rzeczywistości istnieje cały szereg chorób pierwotnych, które mogą objawiać się – między innymi – nieprawidłowym poziomem cholesterolu LDL. A oto niektóre z nich:

  • choroba wątroby;
  • niedoczynność tarczycy (również w efekcie choroby Hashimoto);
  • zespół metaboliczny;
  • cukrzyca;
  • schorzenia nerek, w tym głównie zespół nerczycowy.

Zbyt wysoki cholesterol LDL – Skutki

Skutki zbyt wysokiego poziomu cholesterolu LDL i związanych z tym stanem zmian naczyniowych mogą być fatalne. W efekcie osadzania się frakcji LDL wspomnianego lipidu na ściankach naczyń krwionośnych, dochodzi do zmian miażdżycowych, trudności z przepływem krwi oraz do podwyższonego ciśnienia tętniczego. Wskutek wymienionych tutaj zmian mięsień sercowy jest przewlekle przeciążony, co może prowadzić do zawałów, udarów i przeróżnych innych nieciekawych sytuacji.

Podsumowując, zbyt wysoki poziom cholesterolu może przyczyniać się do rozwoju licznych schorzeń oraz incydentów krążeniowo-naczyniowych. Do najczęstszych z nich nalicza się:

  • miażdżycę;
  • choroby serca łącznie z zawałem;
  • udar mózgu;
  • zaburzenia erekcji i niepłodność;
  • zaburzenia widzenia lub całkowita utrata wzroku;
  • zaburzenia słuchu;
  • choroby neurologiczne;
  • choroby nerek;
  • niedokrwienie kończyn dolnych.

Mając powyższe informacje na uwadze, staje się jasne, że o prawidłowy poziom cholesterolu naprawdę warto dbać!

Jak zadbać o prawidłowy poziom cholesterolu?

Wiele osób niestety nie zdaje sobie sprawy z zagrożenia, jakie stanowi dla zdrowia zbyt duże stężenie cholesterolu we krwi. Zadbanie o prawidłowe poziomy wszystkich frakcji wspomnianego lipidu wcale nie musi być trudne!

Jak ruch wpływa na cholesterol LDL?

Czy tryb życia, jaki prowadzimy, ma jakiś związek z cholesterolem LDL? Jak się okazuje, istnieje taka zależność i można z niej czerpać same korzyści! Jak się okazuje i na co wskazują statystyki, zbyt wysoki poziom cholesterolu LDL i trójglicerydów to dolegliwość, z którą zmagają się głównie osoby z nadwagą i prowadzące sedentarny tryb życia. Czy zatem stężenie tak zwanego „złego” cholesterolu we krwi wzrasta gdy ruszamy się zbyt mało? Otóż, odpowiednia dawka ruchu okazuje się być jedną z najskuteczniejszych metod zapobiegania hipercholesterolemii, a także uzupełniania ewentualnego leczenia farmakologicznego, które lekarz wdraża w konkretnych przypadkach.

Dieta a cholesterol

Sposób odżywiania się ma ogromny wpływ na ilość cholesterolu, jaka krąży w naszych żyłach. Co zatem jeść, a czego spożywać mniej, jeśli nasz cholesterol LDL jest zbyt wysoki i chcemy go obniżyć? Otóż, przede wszystkim należy ograniczyć do minimum tłuszcze pochodzenia zwierzęcego. Kolejna ważna kwestia to unikanie smażenia. Zamiast tego, warto nauczyć się gotować na parze. Nie jest to takie straszne, jak by się mogło wydawać, a zapewne taki sposób sporządzania potraw wyjdzie każdemu na zdrowie.

Dieta na obniżenie cholesterolu powinna zawierać przede wszystkim produkty bogate w błonnik pokarmowy i antyoksydanty, czyli pestki, orzechy, otręby, produkty pełnoziarniste, warzywa i owoce.

W wielu przypadkach zmiana szkodliwych nawyków na zdrowe może ograniczyć, a nawet całkowicie wyeliminować konieczność przyjmowania leków. Ale jak zwykle, o tym decyduje wyłącznie lekarz.

Warto jeszcze dodać, iż w dążeniu do osiągnięcia i utrzymania prawidłowego poziomu cholesterolu we krwi, dieta i ruch to jeszcze nie wszystko. Należy również zrezygnować z używek, takich jak alkohol i papierosy.

Zioła i naturalne preparaty na wysoki cholesterol

W przypadku zbyt wysokiego poziomu cholesterolu LDL, a także profilaktycznie, czasami warto sięgać zarówno po zioła lecznicze jak i ziołowe preparaty obniżające cholesterol. Tego rodzaju specyfiki można nabyć w każdej dobrze zaopatrzonej aptece.

Na obniżenie poziomu cholesterolu nadal stosuje się znane zielarzom od dawien dawna zioła i rośliny. Zalicza się do nich – między innymi - ziele karczocha zwyczajnego, kozieradka pospolita, ostropest plamisty oraz lucerna siewna, a także imbir lekarski i czosnek pospolity.

Wysoki poziom cholesterolu LDL? Polecane suplementy diety

Lipid Control Plus to dobrej jakości suplement diety przeznaczony dla osób chcących w kompleksowy sposób zadbać o poziom cholesterolu, zdrowie wątroby oraz układu krążenia. Preparat zawiera następujące składniki aktywne:

  • ekstrakt z kwiatów czapetki pachnącej;
  • ekstrakt z kwiatów kocanki włoskiej;
  • ekstrakt z liści karczocha zwyczajnego;
  • l-asparaginian L-ornityny;
  • ekstrakt z owoców oliwki europejskiej;
  • ekstrakt z kłącza ostryżu długiego;
  • ekstrakt z główki czosnku pospolitego;
  • cholina;
  • ekstrakt z owoców pieprzu czarnego [95 proc. piperyny].

Preparat Lipid Control Plus może stanowić wsparcie dla osób zmagającym się z problemem zbyt wysokiego cholesterolu LDL.

Badania dowodzą (źródło 2), że ekstrakt z owocu oliwki europejskiej stanowi silne wsparcie dla zdrowia układu sercowo-naczyniowego. Polifenole zawarte w oliwkach przyczyniają się do ochrony cząstek LDL przed działaniem stresu oksydacyjnego.

Połączenie ekstraktów z kwiatów czapetki pachnącej i kocanki włoskiej działa hepatoprotekcyjne (chroni wątrobę), wzmacniając procesy detoksykacyjne oraz wywołuje działanie przeciwutleniające w komórkach wątroby.

Ekstrakt z kłącza ostryżu długiego [85% kurkuminoidów] – Curcumin C3 Complex pomaga obniżyć cholesterol nie-HDL i Lp(a), wpływając jednocześnie na wzrost stężenia dobroczynnego cholesterolu HDL oraz na poprawę jego funkcjonalności w organizmie.

Pozostałe aktywne składniki preparatu Lipid Control Plus wykazują następujące działania:

  • ekstrakt z liści karczocha zwyczajnego - wspomaga prawidłowe funkcjonowanie wątroby, wspiera pracę układu pokarmowego, wykazuje działanie oczyszczające;
  • l-asparaginian L-ornityny - wspomaga oczyszczanie wątroby, ułatwia trawienie, wspomaga mechanizmy regeneracyjne wątroby;
  • ekstrakt z główki czosnku pospolitego - wykazuje pozytywny wpływ na układ krążenia, wspomaga kontrolę ciśnienia krwi, wspiera funkcjonowanie układu immunologicznego;
  • cholina - wspomaga kontrolowanie pracy serca, pomaga regulować gospodarkę lipidową, wspomaga procesy zachodzące w wątrobie;
  • Ekstrakt z owoców pieprzu czarnego (Bioperine) - reguluje pracę układu trawiennego, poprawia przemianę materii, wspomaga pracę układu odpornościowego;
Pamiętaj o tym, że nie każdy specyfik (taki jak zioła, leki dostępne bez recepty, czy też suplementy diety) są dla Ciebie odpowiednie! Jednocześnie, przyjmowanie takich specyfików nie może stanowić podstawy leczenia jakichkolwiek chorób. Przed zażyciem ziół, leków dostępnych bez recepty, czy też suplementów diety, koniecznie zasięgnij porady lekarskiej!

Bibliografia:

1 - Graham I., Atar D., Borch-Johnen K. i wsp. European guidelines on cardiovascular disease prevention inbclinical practice: Fourth Joint Task. Force of the European Society of Cardiology and Other Societies on Cardiovascular Disease Prevention in Clinical Practice (Constituted by representatives of nine societes and by invited experts). Eur. Heart J. 2007; 28: 2375.2414.

2 - US National Library of Medicine - Impact of a Proprietary Standardized Olive Fruit Extract (SOFE) on Cardio-Ankle Vascular Index, Visual Analog Scale and C-Reactive Protein Assessments in Subjects with Arterial Stiffness Risk

Dziękujemy za zainteresowanie publikowanymi przez nas artykułami! Aby być na bieżąco z codziennymi aktualizacjami, zapraszamy Cię do śledzenia naszej strony w serwisie Facebook, naszego profilu na Pintereście oraz na Twitterze! Możesz również dołączyć do naszej całkiem nowej społeczności na Telegramie.